Aktif cinsel hayata sahipken HPV aşısı hâlâ işe yarar. Aşı, virüsle hiç karşılaşmamış bireylerde en yüksek korumayı sağlasa da, aktif cinsel yaşamı olan kişilerde bile HPV’nin diğer türlerine karşı bağışıklık kazandırarak enfeksiyon ve rahim ağzı kanseri riskini azaltır.
HPV Aşısı ve Koruyuculuğu
HPV (Human Papilloma Virüsü), cinsel yolla bulaşan en yaygın enfeksiyonlardan biridir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve birçok kadın doğum uzmanı, HPV aşısının aktif cinsel yaşamı olan kadın ve erkeklerde de koruyucu etkisinin sürdüğünü belirtmektedir.
- Aşı, mevcut enfeksiyonu tedavi etmez, ancak kişinin henüz karşılaşmadığı HPV tiplerine karşı koruma sağlar.
- HPV’nin 200’den fazla alt tipi vardır; aşı bu tiplerin en tehlikelileri olan 6, 11, 16 ve 18’e karşı bağışıklık oluşturur.
- Bu tipler rahim ağzı, anüs, penis ve boğaz kanserlerinin büyük kısmından sorumludur.
Aktif Cinsel Hayatta Aşının Etkisi
Cinsel yaşam başladıktan sonra HPV’ye maruz kalma ihtimali artar. Ancak bu durum, aşının gereksiz olduğu anlamına gelmez.
- Aşı, virüsle karşılaşılmamış türlere karşı koruma sağlar.
- Bağışıklık sistemini güçlendirir ve virüsün vücutta kalıcı hale gelme riskini azaltır.
- Yeni partnerlerle temas durumunda, aşılı bireylerin enfeksiyon kapma olasılığı aşısızlara göre çok daha düşüktür.
- Aşı, hem kadınlarda hem erkeklerde uygulanabilir ve toplumda bulaş zincirini kırmaya yardımcı olur.
Kimler HPV Aşısı Olabilir?
- 9–45 yaş arası kadın ve erkekler aşıdan fayda görebilir.
- Cinsel yaşamı başlamış bireyler için de önerilir; çünkü virüsün tüm tiplerine maruz kalınmış olması nadirdir.
- Hamilelikte aşı yapılmaz, ancak doğumdan sonra güvenle uygulanabilir.
- Bağışıklık sistemi zayıf kişiler için doktor kontrolünde özel planlama yapılmalıdır.
Aşının Uygulama Şekli
HPV aşısı genellikle 3 doz halinde uygulanır:
- İlk doz
- İkinci doz (1–2 ay sonra)
- Üçüncü doz (6 ay sonra)
Aşı sonrası hafif kol ağrısı veya kızarıklık gibi geçici yan etkiler görülebilir, ancak ciddi yan etkiler son derece nadirdir.
Aktif cinsel hayata sahip olmak HPV aşısının etkisini tamamen ortadan kaldırmaz. Aşı, mevcut enfeksiyonu tedavi etmese de yeni HPV türlerine karşı güçlü koruma sağlar. Kadın doğum uzmanları, özellikle 26 yaş altı bireylerde aşının mutlaka yapılmasını, daha ileri yaşlarda ise doktor değerlendirmesiyle uygulanmasını önerir.